Dieta mamy i niemowlaka

Nasze prababki znały ponoć żywieniowe sposoby na zaplanowanie syna lub córki. Czy skuteczne - to już inna kwestia. Nikt jednak nie ma wątpliwości, że racjonalne odżywianie sprzyja poczęciu zdrowego maluszka. Kiedy w ciele kobiety zaczyna rozwijać się mały organizm, mamą targają ciągłe wątpliwości, co jeść i ile, aby dostarczyć dziecku wszystkiego, czego potrzebuje. I bardzo dobrze, bo jest to ostatni dzwonek, aby zapewnić mu zdrowy start w życie.

Odpowiednie odżywianie dziecka od momentu poczęcia do trzeciego roku życia programuje w jego organizmie wiele funkcji życiowych. Można je porównać do programu komputerowego. Działa on przez całe życie, decydując o rozwoju i stanie zdrowia w przyszłości.

Odpowiednie odżywianie dziecka w pierwszych latach życia ma decydujący wpływ na kształtowanie metabolizmu, czyli tempa przemian i wykorzystania składników odżywczych nie tylko w dzieciństwie, ale także w dorosłym życiu. „Oprogramowanie żywieniowe” wpływa również na ryzyko wielu chorób zależnych od diety, czyli otyłości, cukrzycy, nadciśnienia, chorób układu krążenia, osteoporozy w późniejszym wieku. Zdrowe nawyki wprowadzone w dorosłym życiu są o wiele mniej skuteczne niż te, których dziecko uczy się od najmłodszych lat.

 

Prawidłowe żywienie dzieci powinno zacząć się... od nas samych. Kobiety w ciąży muszą pamiętać, aby jeść dla dwojga, a nie za dwoje, a wszystkie posiłki powinny dostarczać niezbędnych mamie i dziecku składników odżywczych. Wiele pań pozwala sobie za często na niezdrowe przekąski, rozgrzeszając się swoim stanem. Niestety, dziecku to nie wyjdzie na zdrowie, a mamie po porodzie trudno będzie zgubić dodatkowe kilogramy.

Kiedy maluszek pojawia się na świecie, wielu rodziców popełnia kolejne żywieniowe błędy, dosala i dosładza posiłki, wprowadza do diety dziecka „dorosłe dania”, przekarmia je, podając w nadmiarze soki i słodkie deserki jako substytuty owoców. To również uczy je złych nawyków, które odbiją się na jego zdrowiu za kilka lat. Najgorszą jednak metodą uczenia dzieci zdrowego odżywiania jest perswazja. Sami zjadając na obiad dostarczaną do domu pizzę, staramy się przekonać dziecko, że jego zupka jarzynowa to najzdrowszy na świecie posiłek. Nie uwierzy na słowo.

Jeśli my lub rodzeństwo będziemy chętnie sięgać po owoce i warzywa, maluch też je polubi.

W wielu rodzinach pokutuje mit, że jeżeli dziecko jest otyłe, to znaczy, że jest zdrowe i prędzej czy później wyrośnie ze zbędnych kilogramów. Niestety, tylko 15 proc. dzieci ma na to szanse. Pozostałe będą walczyć z otyłością i nadwagą do końca życia. A jest to coraz trudniejsze. Łatwy dostęp do jedzenia typu fast food i słodyczy oraz siedzenie godzinami przy komputerze i telewizorze sprzyjają wzrostowi otyłości u najmłodszych. W Polsce liczba otyłych dzieci rośnie w zastraszającym tempie. Już teraz mamy ich 18 proc. (dzieci w wieku 5-11 lat), a rokrocznie przybywa ich ponad 2 proc. Warto więc zawczasu uczyć dzieci, jak zdrowo i smacznie żyć.

10 zasad żywienia niemowląt

  1. Przez sześć miesięcy należy karmić dziecko wyłącznie piersią.Mleko matki to najbardziej wartościowy pokarm. W pierwszym półroczu życia zaspokaja wszystkie potrzeby żywieniowe dziecka. Wyłączne karmienie piersią przez pierwsze pół roku zmniejsza ryzyko alergii pokarmowej i chorób cywilizacyjnych. Zaleca się karmić dziecko naturalnie do ukończenia pierwszego roku życia i stopniowo wprowadzać pokarmy uzupełniające (od piątego-szóstego miesiąca życia).
  2. Gdy karmienie piersią jest niemożliwe. Jeżeli mama nie może karmić piersią, powinna skonsultować się z lekarzem pediatrą, który podpowie, jak sobie z tym radzić, i ewentualnie dobierze mleko modyfikowane, które będzie najlepiej dostosowane do potrzeb i wieku maluszka. Mleko początkowe przeznaczone jest dla niemowląt od urodzenia i oznaczone cyfrą 1. Dla starszych niemowląt mleko modyfikowane, następne - oznaczone cyfrą 2 dla dzieci powyżej szóstego miesiąca życia oraz cyfrą 3 dla szkrabów powyżej dziewiątego miesiąca życia.
  3. Dietę rozszerzać stopniowo i w odpowiednim czasie.Posiłki dodatkowe nie mogą zastępować karmienia piersią. Należy je podawać po karmieniu. Przy wprowadzaniu nowych posiłków do diety dziecka pomaga opracowany przez lekarzy i żywieniowców schemat żywienia niemowląt.
  4. Liczba posiłków dostosowana do potrzeb dziecka.Częstotliwość karmienia zależy zarówno od wieku niemowlęcia, jak i jego indywidualnych potrzeb. Niemowlę karmione piersią czy mlekiem modyfikowanym zwykle da znać, czy jest jeszcze głodne, czy już najedzone.
  5. Soki specjalnie dla dzieci. Soki są ważnym elementem diety małych dzieci. Dostarczają witaminy C i składników mineralnych. Nie wszystkie nadają się dla naszego maluszka. Dzieciom do trzeciego roku życia należy podawać jedynie te specjalnie dla nich przeznaczone (z informacją na etykiecie: „Środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego”). Soki takie zazwyczaj nie zawierają dodatku cukru.
  6. Ważna różnorodność posiłków. Dieta, która nie jest wystarczająco urozmaicona, może wywołać u dziecka niedobory niektórych składników odżywczych. Przygotowując posiłki, należy starać się nie pomijać żadnej z grup produktów. Warzywa i owoce we wszystkich kolorach.
  7. Urozmaicanie diety niemowlęcia odpowiednio do jego wieku jest bardzo istotne. Ważne jest, aby starać się wprowadzać różne warzywa i owoce do jadłospisu maluszka. W ten sposób dziecko uczy się i przyzwyczaja do nowych smaków. Próbuj, próbuj i jeszcze raz próbuj!
  8. Niektóre dzieci potrzebują więcej czasu, by zaakceptować nowe smaki i konsystencje. Czasami potrzeba wielu prób, by polubiły nowe danie. Sięgaj po produkty tylko ze sprawdzonego źródła.
  9. To, co dziecko je, ma silny wpływ na jego zdrowie i rozwój. Jego system obronny organizmu nie jest w pełni wykształcony, słabiej broni się przed szkodliwymi substancjami, które mogą znajdować się w żywności. W żywieniu małych dzieci powinno się stosować tylko produkty pochodzące ze sprawdzonych źródeł - najlepiej te produkowane specjalnie dla niemowląt. Nie obawiaj się gotowych dań dla niemowląt.
  10. Stosując gotowe dania dla niemowląt w słoiczkach, mamy pewność, że wszystkie wykorzystane surowce spełniają rygorystyczne wymogi jakościowe. Składniki tych dań są dodatkowo bardzo precyzyjnie dobrane do potrzeb i umiejętności jedzenia niemowlęcia w danym wieku.


Agnieszka Piskała